Η δημοκρατία δεν αφορά μόνο τις ελεύθερες εκλογές, τα ανθρώπινα δικαιώματα και την ισότητα, όπως διαπίστωσε μια νέα μελέτη – αφορά και την υγεία, και συγκεκριμένα την αναλογία υγειονομικού προσωπικού ως προς τον πληθυσμό.

Θεωρείται δεδομένο ότι οι άνθρωποι στις πλουσιότερες χώρες, που έχουν πιο εύρωστες δημόσιες υπηρεσίες, τείνουν να ζουν περισσότερα χρόνια και να υποστηρίζονται από ένα καλύτερο σύστημα υγείας, συγκριτικά με τις πιο φτωχές χώρες.

Αλλά όπως αποδεικνύεται, η δημοκρατία και η διαφθορά αποτελούν επίσης βασικούς παράγοντες που συνδέονται με τη δημόσια υγεία,  σύμφωνα με συγκριτική μελέτη 134 χωρών που δημοσιεύθηκε στην ιατρική επιθέωρηση PLOS Global Public Health journal.

Περισσότερη δημοκρατία, καλύτερη υγεία

Οι χώρες που θεωρούνταν ιδιαίτερα δημοκρατικές – που σημαίνει ότι είχαν αξιόπιστες εκλογές, πολιτικές ελευθερίες και λειτουργική κυβέρνηση – και  λιγότερο διεφθαρμένες έτειναν επίσης να έχουν περισσότερους διαθέσιμους υγειονομικούς, σύμφωνα με τη μελέτη.

Η διαθεσιμότητα του υγειονομικού προσωπικού,  προσφέρει ενδείξεις για το είδος της ιατρικής περίθαλψης που μπορούν να αναμένουν ότι θα λάβουν οι κάτοικοι μιας χώρας. Για κάθε 10% αύξηση της πυκνότητας των υγειονομικών, η πρόσβαση σε ιατρικές υπηρεσίες και η ποιότητα της υγειονομικής περίθαλψης  βελτιώνονται κατά 2,3%, όπως έδειξαν άλλες έρευνες.

Η σχέση μεταξύ δημοκρατίας, διαφθοράς και εργατικού δυναμικού στον τομέα της υγείας διατηρήθηκε σταθερή, ανεξάρτητα από το πόσα χρήματα δαπανούσαν οι χώρες για την υγειονομική περίθαλψη σε σχέση με το μέγεθος της οικονομίας τους, σύμφωνα με τη μελέτη.

«Η ποιότητα της διακυβέρνησης – τόσο σε ό,τι αφορά τη λειτουργία της δημοκρατίας, αλλά και τα επίπεδα της διαφθοράς,  διαδραματίζει κρίσιμο ρόλο στη διαμόρφωση της ικανότητας του υγειονομικού προσωπικού», δήλωσε ο δρ Αμρίτ Κιραπαλάνι,  επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης και επίκουρος καθηγητής στο τμήμα παιδιατρικής της ιατρικής σχολής του Δυτικού Πανεπιστημίου στον Καναδά.

Ποιες χώρες είναι στην κορυφή

Στην Ευρώπη, η Φινλανδία, η Σουηδία και η Αυστρία βρισκονται στην κορυφή της κατάταξης,  με υψηλές βαθμολογίες δημοκρατίας, χαμηλά επίπεδα διαφθοράς και υψηλό αριθμό υγειονομικού προσωπικού. δήλωσε ο καθηγητής στο Euronews Health.

Ωστόσο, υπήρχαν κάποιες εξαιρέσεις. Ενώ η Βουλγαρία και η Ρουμανία είναι επίσης δημοκρατικές χώρες, έχουν προβλήματα διαφθοράς που θα μπορούσαν να υπονομεύσουν το εργατικό δυναμικό τους στον τομέα της υγείας, πρόσθεσε.

Όσο αυξανόταν το επίπεδο της δημοκρατίας σε μια χώρα, τόσο μειώνονταν τα συνολικά ποσοστά θνησιμότητας

«Μια χώρα μπορεί να είναι ιδιαίτερα δημοκρατική αλλά να παλεύει με τη διαφθορά ή το αντίστροφο», δήλωσε ο επικεφαλής της μελέτης.

Τα αποτελέσματα της έρευνας προστίθενται σε ένα αυξανόμενο σώμα επιστημονικών στοιχείων, που δείχνουν ότι καθώς η δημοκρατία εξαπλώνεται σε όλο τον κόσμο, η γενική κατάσταση της υγείας του πληθυσμού βελτιώνεται.

Μια ανάλυση 115 χωρών μεταξύ 1960 και 2015, για παράδειγμα, διαπίστωσε ότι όσο αυξανόταν το επίπεδο της δημοκρατίας σε μια χώρα, τόσο μειώνονταν τα συνολικά ποσοστά θνησιμότητας, συμπεριλαμβανομένης της παιδικής και της βρεφικής θνησιμότητας.

Σε σύγκριση με τους ανθρώπους που ζουν υπό δικτατορίες, όσοι ζουν σε δημοκρατίες έχουν επίσης λιγότερες πιθανότητες να πεθάνουν από καρδιαγγειακές παθήσεις ή ατυχήματα που αφορούν αυτοκίνητα ή άλλα μέσα μεταφοράς, σύμφωνα με άλλη μελέτη που δημοσιεύθηκε στο ιατρικό περιοδικό Lancet.

Η αυταρχική διακυβέρνηση βλάπτει την υγεία

Στις δικτατορίες και σε άλλα αυταρχικά συστήματα, «για τους ανθρώπους με καλές διασυνδέσεις στον στενό κύκλο της εξουσίας, μπορεί να υπάρχουν πραγματικά καλές ιατρικές υποδομές,  αλλά για τον γενικό πληθυσμό στο σύνολό του, σε απομακρυσμένες περιοχές, για ανθρώπους χωρίς πολιτική δύναμη, μπορεί να μείνουν μόνοι τους», δήλωσε στο Euronews Health ο Ντόμινικ Ρόνερ, καθηγητής διεθνών οικονομικών στο  Mεταπτυχιακό Ινστιτούτο Διεθνών και Αναπτυξιακών Μελετών της Γενεύης (Geneva Graduate Institute).

«Τείνεις να έχεις περισσότερη λογοδοσία, λιγότερη διαφθορά, καλύτερη πρόσβαση στην υγεία στη δημοκρατία», είπε ο ίδιος.

Τα χαμένα χρόνια

Ωστόσο, το να ζει κανείς σε μια δημοκρατία δεν αρκεί για να προσδώσει οφέλη στην υγεία, αναλάκυψε νωρίτερα φέτος ο Ρόνερ, σε παγκόσμια έρευνα, μαζί με συναδέλφους του από το Πανεπιστήμιο της Μπολόνια. Έχει επίσης σημασία πού μεγαλώνουν οι άνθρωποι.

Ανεξάρτητα από το πού ζούσαν ως ενήλικες, οι άνθρωποι που πέρασαν τα πρώτα 20 χρόνια της ζωής τους σε μια δημοκρατία είχαν προσδόκιμο ζωής κατά 2,8 χρόνια μεγαλύτερο από εκείνους που πέρασαν τις δύο πρώτες δεκαετίες της ζωής τους υπό αυταρχικό καθεστώς, σύμφωνα με τη μελέτη.

Η παιδική θνησιμότητα ήταν επίσης κατά 3,28% χαμηλότερη.

«Ακόμη και αν μεγαλώνεις σε μια απολυταρχία και στη συνέχεια μετακομίζεις σε μια δημοκρατία, τα χαμένα χρόνια χάνονται και η ζημιά γίνεται για πάντα», δήλωσε ο Ρόνερ.

Προσέχετε πώς ψηφίζετε

Φυσικά, οι δικτάτορες δεν είναι πρόθυμοι να εγκαταλείψουν την εξουσία τους στο όνομα της υγείας του λαού. Αλλά ο Ρόνερ δήλωσε ότι τα ευρήματα των ερευνών του μπορεί να παίξουν σημανιτκό ρόλο στο πώς διαμορφώνονται οι πολιτικές επιλογές. Η δημόσια υγεία, όπως αποδεικνύεται, κρίνεται και αυτή στην κάλπη.

Οι ψηφοφόροι «θα πρέπει να έχουν κατά νου ότι στατιστικά, αν επιλέξετε την απολυταρχία, η ζωή θα είναι λιγότερο καλή για τον μέσο πολίτη», δήλωσε ο Ρόνερ. «Ο δρόμος της επιστροφής στη δημοκρατία είναι δύσκολος».

Τι συμβαίνει στην Ελλάδα

Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΟΟΣΑ, η Ελλάδα βρίσκεται κάτω από τον μέσο όρο του Οργανισμού στο ποσοστό των εργαζομένων σε Υγεία και Πρόνοια. Ο μέσος όρος στον ΟΟΣΑ είναι 11%, ενώ η χώρα μας έχει μόνο 7%.

Στην Ελλάδα παρατηρείται επίσης μεγάλη αναλογία γιατρών σε σχέση με τον πληθυσμό ενώ παράλληλα υπάρχει μεγάλη έλλειψη νοσηλευτών. Ειδικότερα, όσον αφορά τους γιατρούς, η χώρα μας είναι πρώτη στον ΟΟΣΑ με 6,6 γιατρούς ανά 1.000 κατοίκους, ενώ όσον αφορά τους νοσηλευτές η χώρα  μας κατέχει την τελευταία θέση με μόλις 4 ανά 1.000 κατοίκους, έναντι μέσης αναλογίας 8 ανά 1.000.

H Eλλάδα έχει επίσης το μεγαλύτερο ποσοστό ακάλυπτων ιατρικών αναγκών λόγω κόστους, σε ολόκληρη την Ευρώπη.  Το 11,6%  των ασθενών στην Ελλάδα δεν μπορεί να καλύψει τις ανάγκες του για περίθαλψη, γιατί οι υπηρεσίες υγείας είναι πολύ ακριβές για το 9,4% του πληθυσμού, ενώ άλλο ένα ποσοστό 1,4% πρέπει να περιμένει μεγάλες λίστες αναμονής και άλλο ένα 0,4% του πληθυσμού βρίσκει υπηρεσίες υγείας πολύ μακριά από τον τόπο διαμονής του.