Στα οφέλη και στις προκλήσεις από την ανακύκλωση για την ενέργεια και την προστασία του περιβάλλοντος αναφέρθηκαν οι Βασίλειος Καρατσώλης, πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της εταιρείας ολοκληρωμένης διαχείρισης και ανακύκλωσης μη επικίνδυνων στερεών αποβλήτων VKC, και Θανάσης Κατρής, διευθύνων σύμβουλος WATT A.E., μιλώντας στο OT FORUM.
Αναλύοντας ο κ. Καρατσώλης τον τρόπο που συνδέονται οι νέες τεχνολογίες με την ανακύκλωση τόνισε ότι η ανακύκλωση έχει άμεσο αντίκτυπο και στο ενεργειακό αποτύπωμα, ενώ αμφισβήτησε τη ντιρεκτίβα της ΕΕ για συλλογή στην πηγή, κυρίως γιατί έχει μεγάλο κόστος σε ενέργεια, όταν την ίδια ώρα οι τεχνολογικές εξελίξεις καθιστούν εξαιρετικά εύκολη τη διαλογή στις εγκαταστάσεις.
Μάλιστα ο κ. Καρατσώλης, ο οποίος συμμετείχε και στο πρώτο OT Forum με θέμα «Ο κόσμος που αλλάζει» στο ίδιο πάνελ με τον Δρα Δημήτρη Θεοχάρη, διευθύνοντα σύμβουλο της χαρτοβιομηχανίας ΜΕΛ, ανέφερε ότι μια εβδομάδα μετά τους κάλεσε ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Κώστας Σκρέκας αφουγκραζόμενος τους προβληματισμούς τους, καθώς και ο περιφερειάρχης Γιώργος Πατούλης.
«Η εταιρεία μας συλλέγει και διαχειρίζεται ανακυκλώσιμα υλικά, στερεά, μη επικίνδυνα, φτιάχνει κατάλληλες ποιότητες και τα διοχετεύσει τους τελικούς αποδέκτες είτε χαρτιού είτε πλαστικού είτε αλουμίνιου είτε σιδήρου κ.λπ. για να ξαναβγάλουν προϊόν», σημείωσε ο επικεφαλής της εταιρείας VKC.
«Η ουσία του ενεργειακού αποτυπώματος είναι τι ενέργεια σπαταλούμε και μάλιστα σε τέτοιες εποχές που η ενέργεια είναι κρίσιμο μέγεθος και στοιχίζει πολύ ακριβά στους καταναλωτές. Μπορεί η συλλογή να γίνει πιο φθηνά;»,
Στην Ελλάδα έχουμε τρεις κάδους, τον μπλε (υλικά συσκευασίας χαρτί πλαστικό αλουμίνιο), τον καφέ (οργανικά απορρίμματα) και τον πράσινο κάδο, όπως είπε ο ίδιος. «Όταν δεν έχει ευαισθητοποιηθεί ο πολίτης να βάλει χωριστά τα απορρίμματα στους τρεις κάδους θα βάλει τα βάλει σε περισσότερους;». «Φανταστείτε πόσα δρομολόγια χρειάζονται για να μαζέψουμε χωριστά τα απορρίμματα;»
«Υπάρχουν οπτικοί διαχωριστές χαμηλού ενεργειακού κόστους που κάνουν τέλεια δουλειά», ανέφερε, ενώ σημείωσε ότι με τις υπερσύγχρονες αυτές εγκαταστάσεις προστατεύεται το περιβάλλον, αλλά και η τσέπη των καταναλωτών.
Μπορούμε να κερδίσουμε από τα απορρίμματα
Από την πλευρά του, ο κ. Κατρής, διευθύνων σύμβουλος WATT A.E., η οποία διαθέτει τις δύο μεγαλύτερες εγκαταστάσεις στην Αττική σε Φυλή και Κορωπί, περιγράφοντας την εταιρεία ανέφερε ότι «εμείς χρησιμοποιούμε την τεχνολογία για να διαχειριστούμε αποτελεσματικά τα απορρίμματα. Ουσία είναι όχι μόνο να προστατεύουμε το περιβάλλον αλλά να κερδίσουμε από το γεγονός ότι μπορούμε να βγάλουμε ανακυκλώσιμα υλικά, ενέργεια και εδαφοφελτιωτικό υλικό για εμπλουτισμό εδάφους. Αυτό είναι το τρίπτυχο. Σε αυτό εμείς εργαζόμαστε στην Ελλάδα, με σημαντικά έργα και στο εξωτερικό.»
«Στο Κορωπί συνεργαζόμαστε με 30 δήμους για τα απορρίμματα του μπλε κάδου. Εκεί γίνεται ο διαχωρισμός μέσω των πιο σύγχρονων συστημάτων. Γίνεται διαχωρισμός σε 16 διαφορετικά υλικά (χαρτί, χαρτόνι, pet, σίδηρος, αλουμίνιο κ.λπ.).
Χρησιμοποιούμε μια τεχνολογία που μέσα από πληθώρα μηχανημάτων διαχωρίζει τα ρεύματα ώστε στον οπτικό διαχωριστή να φτάσει το κατάλληλο μέγεθος να μπορέσει να το φυσήξει και να το διαχωρίσει. Δεν κάνουμε χειρωνακτικά την επιλογή.
Επίσης, με δικές μας πατέντες φτιάχνουμε ένα εδαφοβελτιωτικό υλικό από τα προδιαλεγμένα βιοαπόβλητα. Από αυτά βγάζουμε δύο προϊόντα τα οποία ενσακκίζονται και διατίθενται από τον δήμο Βούλας, Βάρης και Βουλιαγμένης σε καταναλωτές ως κομπόστ. Βλέπουμε λοιπόν το φαινόμενο της κυκλικής οικονομίας.»
Ηλεκτροδότηση από εργοστάσιο ανακύκλωσης
Ερωτηθείς ο κ. Καρατσώλης για το πόσο κοντά είμαστε στην ηλεκτροδότηση της Αθήνας από εργοστάσια ανακύκλωσης ανέφερε ότι στο παρελθόν υπήρξαν τρομερές αντιδράσεις λόγω άγνοιας.
«Ο κόσμος δεν γνωρίζει ότι οι τεχνολογίες είναι τέτοιες που προστατεύουν το περιβάλλον και είναι χρήσιμο να υπάρχει μια τέτοια μονάδα ακόμα και στο κέντρο μιας πόλης. Θα μπορούσαν εκτός από παραγωγή ενέργειας από υπόλειμμα διαλογής απορριμμάτων, να παράγουν και ατμό. Σε δημόσια κτήρια, π.χ. σχολεία, θα μπορούσε ο ατμός να παράξει φθηνή δωρεάν ενέργεια», τόνισε.
«Θεωρώ ότι υπάρχουν ανοιχτά μυαλά και σε κυβέρνηση και περιφέρεια και στους πολίτες για να σταματήσουν οι αναχρονιστικές παραφωνίες που κρατάνε πίσω την επιχειρηματικότητα και την εξέλιξη», συμπλήρωσε.
Θα τελειώσουμε με τις χωματερές;
Αναφερόμενος ο κ. Κατρής στην επόμενη μέρα σημείωσε ότι υπάρχει ισοπεδωτική αντίληψη ότι Ελλάδα είναι πίσω στη διαχείριση των απορριμμάτων, αλλά όπως είπε δεν είναι αλήθεια.
«Τα τελευταία 20-25 χρόνια έχουν γίνει αρκετά πράγματα. Ξεκινήσαμε με εγκαταστάσεις ΧΥΤΑ για να μην έχουμε τους ΧΑΔΑ που όλα τα υγρά και αέρια έφευγαν στο έδαφος. Στη συνέχεια φτιάξαμε τα πρώτα εργοστάσια, που όμως ήταν αναποτελεσματικά γιατί ήταν συμπληρώματα των ΧΥΤΑ. Τα καινούργια εργοστάσια ακολούθησαν ένα μοντέλο με οπτικούς διαχωριστές, ενώ μέσα στη 10ετία 2010-2020 κατασκευάστηκαν ορισμένες μονάδες σε Ήπειρο, Κοζάνη, Αλεξανδρούπολη που ακολούθησαν το μοντέλο της Κύπρου. Σήμερα περνάμε σε μια νέα γενιά εργοστασίων, κάτι που είναι απαίτηση και της ΕΕ. Τα εργοστάσια δεν διαχειρίζονται μόνο τα απορρίμματα αλλά θα βγάζουν προϊόντα. Αυτό εξαρτάται και από τον τρόπο συλλογής απορριμμάτων. Σε αυτό σημαντικό η διαλογή στην πηγή. Δηλαδή μέσω των 2-3 κάδων είναι το πιο σωστό και οικονομικό σύστημα που αξιοποιεί την τεχνολογία».
Αναφορικά με το σύμμεικτο σκουπίδι που μένει, το οποίο στη Γερμανία φθάνει στο 40% και στη χώρα μας θα είναι σε μεγαλύτερο ποσοστό, ο κ. Κατρής είπε ότι μπορεί να μετατραπεί σε καύσιμο κατάλληλο για τη τσιμεντοβιομηχανία ή να χρησιμοποιηθεί και σε ενεργειακούς σταθμούς.
«Έχουμε κάνει πρόταση στο υπουργείο περιβάλλοντος αυτές οι μονάδες να τύχουν της συμμόρφωσης με τη νομοθεσία ως μονάδες συμπαραγωγής», όπως είπε ο διευθύνων σύμβουλος WATT A.E.
Να σημειωθεί ότι πριν τον ερχομό του 2022 η επένδυση Μονάδας Βιοξήρανσης της WATT στη Φυλή ολοκληρώθηκε προσφέροντας μία σημαντική ανάσα ανακούφισης σε ολόκληρη την Αττική.
Το συγκεκριμένο έργο αποτελεί το πρώτο του είδους του στην Ελλάδα και σε συνδυασμό με τις λοιπές υποδομές του ΚΔΑΥ της WATT, παράγει καύσιμο από σύμμεικτα αστικά απορρίμματα (όπως τα υπολείμματα των ΚΔΑΥ) κατάλληλο για να χρησιμοποιηθεί στη τσιμεντοβιομηχανία.
Μην πεταχτούν λεφτά σε «σπιτάκια»
Ερωτηθείς σχετικά με το τι πρέπει να κάνει το κράτος τόσο σε θεσμικό επίπεδο όσο και στο επίπεδο της εκπαίδευσης των πολιτών, ο κ. Καρατσώλης ανέδειξε ως κυρίαρχο το να βρίσκονται οι κατάλληλοι άνθρωποι στις κατάλληλες θέσεις. «Το πρώτο και κύριο είναι οι αρμόδιοι σε κάθε πόστο να έχουν τους κατάλληλους συμβούλους», είπε χαρακτηριστικά.
Αναφορικά με τις χρηματοδοτήσεις, σημείωσε μεταξύ άλλων: «Φανταστείτε τα λεφτά που πάνε να πεταχτούν για πόσους κάδους, πόσα απορριμματοφόρα, πόσα σπιτάκια κ.λπ. να πήγαιναν σε ΣΔΙΤ, ή μέσω αναπτυξιακού νόμου, για να φτιαχτούν τέτοιες μικρές μονάδες παραγωγής ενέργειας και διαχείρισης ανακυκλώσιμων υλικών σε όλες τις πόλεις της Ελλάδος».
Μπορεί πράγματι η Ευρώπη να είχε πριν από μερικά χρόνια ένα άλλο μοντέλο ανακύκλωσης, τώρα όμως τα πράγματα έχουν αλλάξει, καθώς η υπόθεση της ανακύκλωσης είναι δυναμική, τόνισε ο κ. Καρατσώλης προσθέτοντας ενδεικτικά ότι ο πόλεμος στην Ουκρανία πήγε πίσω το θέμα του άνθρακα και απολιγνιτοποίησης.
Εάν αφουγκραστούν την αγορά μπορούν να αναμορφώσουν το πλαίσιο για να γλιτώσουμε ενέργεια, να προστατεύσουμε το περιβάλλον, να γίνουν πραγματικά επενδύσεις επ’ ωφελεία όλου του κοινωνικού συνόλου, κατέληξε.
Ζητούμενο τα εργοστάσια κυκλικής οικονομίας
Όσον αφορά τα νέα έργα, ο κ. Κατρής σημείωσε ότι η ΕΕ ζητάει να είναι πράσινα, να δημιουργούν θέσεις εργασίας, να παράγουν προϊόντα, να παράγουν ενέργεια και με αυτό θα υποχρεωθούμε να συμμορφωθούμε ως χώρα γιατί αλλιώς δεν θα υπάρχουν χρηματοδοτήσεις.
Είναι ζητούμενο, τόνισε, τα εργοστάσια που έχουν κατασκευαστεί ή αυτά που κατασκευάζονται να τα μετατρέψουμε σε εργοστάσια κυκλικής οικονομίας.
Το σκουπίδι έχει ένα ενεργειακό περιεχόμενο που σε αναλογία είναι 1 τόνος σκουπιδιού προς 200 κιλά πετρελαίου. Δηλαδή, όπως εξήγησε, όταν θάβουμε σκουπίδια είναι σαν να θάβουμε 200 κιλά πετρέλαιο με κάθε 1 τόνο σκουπιδιών. Άρα μια εγκατάσταση που πετάει 55% υπόλειμμα θα μπορούσε να γίνει σε ένα μεγάλο ποσοστό ενεργειακό υλικό.